Osoby dochodzące należności po szkodzie nie zawsze decydują się na samodzielne prowadzenie sprawy przeciwko ubezpieczycielowi. Przepisy pozwalają bowiem przekazać przysługujące roszczenie innemu podmiotowi w ramach cesji. Przed podpisaniem takiej umowy warto jednak poznać zasady obrotu wierzytelnościami. Wyjaśniamy, czym jest cesja odszkodowania i kiedy należy zapłacić od niej podatek.
Co to jest odpłatna cesja odszkodowania?
Odpłatna cesja odszkodowania polega na przeniesieniu prawa do dochodzenia określonego roszczenia na inny podmiot w zamian za ustalone wynagrodzenie. Rozwiązanie to wykorzystują osoby, które nie chcą samodzielnie prowadzić sporu z ubezpieczycielem lub oczekiwać na zakończenie postępowania. Cesja może dotyczyć m.in. dopłaty do odszkodowania z OC sprawcy, szkody majątkowej czy innych wierzytelności wynikających z umowy ubezpieczenia. Po podpisaniu umowy nowy wierzyciel przejmuje uprawnienie do dochodzenia należności, a poszkodowany otrzymuje uzgodnioną kwotę. Dokument powinien wskazywać strony umowy, opisywać wierzytelność oraz określać warunki przeniesienia praw. Wzór cesji odszkodowania można przygotować samodzielnie, jednak treść musi jednoznacznie wskazywać, jakie roszczenie przechodzi na nabywcę.
Na kogo można zrobić cesję odszkodowania?
Art. 509 Kodeksu cywilnego pozwala wierzycielowi przenieść wierzytelność na osobę trzecią, o ile nie sprzeciwia się temu ustawa, zastrzeżenie umowne albo właściwość zobowiązania. Z tego względu cesję można zawrzeć z firmą odszkodowawczą, kancelarią prawną, funduszem skupującym wierzytelności, przedsiębiorcą lub osobą prywatną. Przykładowo właściciel uszkodzonego pojazdu może sprzedać prawo do dochodzenia dopłaty do odszkodowania podmiotowi specjalizującemu się w takich sprawach. Ograniczenia dotyczą roszczeń silnie związanych z osobą uprawnionego. Dotyczy to przede wszystkim niektórych świadczeń o charakterze osobistym, takich jak zadośćuczynienie za krzywdę przed jego uznaniem lub przyznaniem. Przed podpisaniem umowy warto więc sprawdzić, czy dane roszczenie może być przedmiotem obrotu.
Dlaczego od odpłatnej cesji odszkodowania trzeba zapłacić podatek?
Od odpłatnej cesji odszkodowania trzeba zapłacić podatek, ponieważ poszkodowany otrzymuje wynagrodzenie za sprzedaż prawa do dochodzenia roszczenia. Organy podatkowe kwalifikują takie środki jako przychód związany z prawami majątkowymi. Na przykład właściciel uszkodzonego samochodu może sprzedać wierzytelność firmie odszkodowawczej w zamian za określoną kwotę pieniędzy. W takim przypadku obowiązek podatkowy dotyczy otrzymanego wynagrodzenia, a nie samej szkody. Podatnik powinien więc uwzględnić tę transakcję podczas sporządzania rocznego zeznania podatkowego.
Kiedy nie płaci się podatku od cesji odszkodowania?
Odmienne skutki wywołuje przeniesienie wierzytelności wykorzystywane wyłącznie do rozliczenia określonej usługi lub zabezpieczenia zobowiązania. Dobrym przykładem jest cesja odszkodowania na warsztat samochodowy wykonujący naprawę pojazdu po kolizji. W takim przypadku właściciel auta nie sprzedaje wierzytelności za pieniądze, lecz umożliwia warsztatowi rozliczenie kosztów naprawy z ubezpieczycielem. Podobnie działa cesja ubezpieczenia na bank stosowana przy kredytach hipotecznych. Jeżeli nastąpi wypłata, środki mogą zostać przeznaczone na odbudowę nieruchomości lub spłatę zadłużenia zgodnie z warunkami umowy. Doradca z naszej kancelarii odszkodowawczej może przeanalizować sposób przeniesienia wierzytelności i ocenić, czy dana sytuacja powoduje skutki podatkowe.
Jak rozliczyć dochód z cesji odszkodowania?
Rozliczenie podatku wymaga ustalenia, czy odpłatna cesja odszkodowania wygenerowała przychód podlegający opodatkowaniu. Następnie należy określić koszty związane z jego uzyskaniem, jeżeli występują w danym przypadku. Dopiero różnica pomiędzy przychodem a kosztami tworzy dochód, który uwzględnia się w zeznaniu podatkowym. Podatnik powinien zachować umowę cesji, potwierdzenie otrzymania środków oraz dokumenty dotyczące samej wierzytelności. Dokumentacja ułatwia prawidłowe rozliczenie i pozwala wykazać źródło uzyskanego przychodu. W sytuacjach budzących wątpliwości warto przeanalizować indywidualne okoliczności sprawy, ponieważ sposób rozliczenia zależy od rodzaju roszczenia i warunków zawartej umowy.
Cesja odszkodowania umożliwia przeniesienie prawa do dochodzenia roszczenia na wybrany podmiot na zasadach określonych w przepisach prawa cywilnego. Obowiązek podatkowy pojawia się wtedy, gdy właściciel wierzytelności otrzymuje wynagrodzenie za jej sprzedaż, natomiast odmienne zasady dotyczą umów służących rozliczeniu usług lub zabezpieczaniu zobowiązań. Rozważasz cesję? Zachęcamy do kontaktu z naszą kancelarią.
