Problemy zdrowotne związane z pracą często rozwijają się przez lata. Po zmianie firmy objawy mogą się nasilać, choć ich źródło tkwi także we wcześniejszym zatrudnieniu. Dotyczy to szczególnie osób, które przez długi czas wykonywały podobną pracę w różnych zakładach i miały kontakt z tymi samymi szkodliwymi czynnikami. Czy choroba zawodowa może mieć związek z kilkoma miejscami pracy?
Kiedy choroba zawodowa może być skutkiem pracy u kilku pracodawców?
Choroba może mieć związek z wieloma miejscami pracy, gdy w każdym z nich występował podobny czynnik szkodliwy. Przykładem jest praca w hałasie w kilku zakładach, kontakt z pyłem w różnych firmach budowlanych albo wieloletnie wykonywanie powtarzalnych, obciążających ruchów. Jeśli choroba zawodowa rozwijała się stopniowo, ostatni pracodawca nie zawsze odpowiada za całość skutków. Trzeba sprawdzić, gdzie występowały zaniedbania, czy wykonywano badania środowiska pracy, stosowano środki ochrony i czy pracownik znał ryzyko. Dopiero wtedy można ocenić, czy w danej sprawie przysługuje odszkodowanie za chorobę zawodową.
Stwierdzenie choroby zawodowej pozwala ubiegać się o świadczenia z ZUS, ale nie oznacza jeszcze, że pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan zdrowia pracownika. Wysokość odszkodowania z ubezpieczenia społecznego zależy głównie od stopnia uszczerbku na zdrowiu. Jeśli jednak choroba ma związek z zaniedbaniami w miejscu pracy, możliwe bywa także dochodzenie dodatkowych roszczeń od pracodawcy, np. zadośćuczynienia, renty lub zwrotu kosztów leczenia. ZUS często zaniża wysokość rekompensaty. W takim przypadku możesz skorzystać z naszej pomocy i walczyć o należne pieniądze.
Jak wygląda procedura zgłoszenia choroby zawodowej rozwijającej się przez lata?
Podejrzenie choroby zawodowej może zgłosić lekarz, pracodawca, pracownik albo były pracownik. Dokumenty są następnie przekazywane do właściwego państwowego inspektora sanitarnego. Na tej podstawie sanepid zbiera informacje o stanowiskach pracy i kieruje sprawę do jednostki orzeczniczej. To ona ocenia, czy choroba znajduje się w wykazie chorób zawodowych i czy mogła powstać w danych warunkach. Po uzyskaniu decyzji sanepidu poszkodowany może ubiegać się w ZUS o jednorazowe odszkodowanie. Od 1 kwietnia 2026 r. stawka wynosi 1781 zł za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Każda sprawa jest oceniana indywidualnie, dlatego wysokość świadczenia może się znacznie różnić.
Jak udowodnić związek choroby z wcześniejszą pracą?
Przy chorobie rozwijającej się przez lata trzeba odtworzyć nie tylko ostatnie zatrudnienie, ale cały ciąg pracy w podobnych warunkach. Istotne jest to, czy wcześniejsze obowiązki wiązały się z podobnymi warunkami i tym samym zagrożeniem dla zdrowia. Należy wykazać, że kolejne miejsca zatrudnienia nakładały się na siebie i razem tworzyły długi okres narażenia na hałas. W takiej sprawie trzeba bardzo dobrze pilnować chronologii. Należy ustalić, od kiedy pracownik miał kontakt z czynnikiem szkodliwym, jak długo trwało narażenie i czy między kolejnymi zakładami były przerwy. Dla wysokości odszkodowania duże znaczenie ma też to, czy któryś z pracodawców zaniedbał obowiązki BHP. Może chodzić np. o brak środków ochrony słuchu, brak wentylacji, niewykonywanie pomiarów albo dopuszczanie do pracy mimo przeciwwskazań zdrowotnych.
Trudność polega na tym, że objawy mogą pojawić się dopiero po latach, gdy pracownik nie jest już zatrudniony w danej firmie. Dlatego warto szukać dowodów pokazujących rzeczywiste warunki pracy, a nie tylko nazwę stanowiska w dokumentach. Pomocne mogą być zeznania osób pracujących na tej samej zmianie, stare opisy stanowisk, dokumentacja BHP, wyniki badań okresowych oraz informacje o podobnych zachorowaniach w zakładzie. To pozwala lepiej wykazać, że wcześniejsza praca mogła realnie przyczynić się do choroby.
Choroba zawodowa może mieć źródło w kilku miejscach pracy, jeśli przez lata pracownik był narażony na podobne czynniki. Dlatego przy takich sprawach ważne jest dokładne przeanalizowanie całego przebiegu zatrudnienia, rodzaju wykonywanej pracy oraz czynników, z którymi pracownik miał kontakt przez dłuższy czas. Jeśli potrzebujesz pomocy w sprawie dotyczącej choroby zawodowej, analizy dokumentów lub dochodzenia roszczeń od pracodawcy, skontaktuj się z nami.
